MARKTONTWIKKELINGEN: Britse ondernemers zien Brexit met angst en beven tegemoet

geschreven op 13 december 2016

Ook effecten op Nederlandse tuinbouw verwacht

De agrarische sector in het Verenigd Koninkrijk staat op zijn kop sinds bekend werd dat Groot-Brittannië de Europese Unie gaat verlaten. De veelbesproken Brexit zal ongetwijfeld ook effect hebben op de land- en tuinbouw in andere Europese landen, waaronder Nederland. Hoe een en ander precies uitpakt, is op dit moment nog gissen.

Begin oktober bezocht Ank van Lier het Verenigd Koninkrijk en interviewde ondernemers uit diverse agrarische sectoren. De verwachte impact van de Brexit op de individuele bedrijven lijkt met name afhankelijk te zijn van de omvang, de afzetkanalen en de personeelsbehoefte van een bedrijf. Zeker, sommige Britse ondernemers zien kansen in de Brexit, maar de meesten zijn vooral bezorgd over de toekomst.

Impact op inzet seizoensarbeiders
Hoewel de ‘echte’ afscheiding nog wel even zal gaan duren, zijn de eerste effecten van het geplande vertrek van Groot-Brittannië uit de Europese Unie  al enige tijd merkbaar. De koers van het Britse pond is omlaag geduikeld, waardoor producten van het Europese vasteland zo’n 15 procent duurder zijn geworden voor Britse ondernemers. Dat merken ook Nederlandse toeleveranciers die veel exporteren naar het Verenigd Koninkrijk; om dit probleem te omzeilen, hebben sommigen een vestiging geopend in Groot-Brittannië.

De lage koers van het Britse pond heeft ook zijn weerslag op de inzet van Oost-Europese seizoensarbeiders; een belangrijke pijler onder de Britse land- en tuinbouw. Door de lage koers van het Britse pond houden de seizoensarbeiders per saldo minder loon over. Sommige ondernemers vrezen dat zij er volgend jaar wellicht voor zullen kiezen om in een ander West-Europees land aan de slag te gaan. Op sommige bedrijven pakten de seizoensarbeiders de afgelopen maanden al hun biezen, terwijl de werkzaamheden nog niet waren afgerond!

Telers vrezen ook dat het, na de Brexit, lastiger zal worden om arbeidskrachten uit andere EU-landen te halen; de angst bestaat dat dit meer papieren rompslomp met zich mee zal brengen. Daarnaast maken ondernemers zich zorgen over hoe in de toekomst wordt omgegaan met de toelatingen en verlengingen van gewasbeschermingsmiddelen, wat er gaat gebeuren met zaken die deels zijn betaald met Europees geld en hoe het gemis van Europese subsidies straks wordt opgevangen door de Britse regering.  

Local for local
Anderzijds zien Britse ondernemers ook kansen in de Brexit, al moeten die het afleggen tegen de bedreigingen. Zo biedt het verzwakte Britse pond kansen om meer producten te exporteren naar andere Europese landen, aangezien Britse producten per saldo goedkoper zijn geworden. En omdat importproducten duurder zijn, verwachten ondernemers meer te kunnen afzetten in eigen land. Sowieso is local for local een groeiende trend in Groot-Brittannië, en die zal waarschijnlijk worden versterkt door de Brexit. In ieder geval: hoe een en ander daadwerkelijk zal uitpakken in de praktijk, blijft op dit moment nog gissen.